BHP w szkołach i placówkach edukacyjnych – co się zmienia od września 2025

Od 1 września 2025 r. w życie wchodzi kilka rozporządzeń i decyzji, które – bezpośrednio lub pośrednio – dotykają obszaru bezpieczeństwa i higieny w szkołach. Poniżej przegląd najważniejszych zmian, ich praktyczne znaczenie oraz krótkie checklisty dla dyrektorów i służb BHP.

Mniejsze oddziały i elastyczność organizacyjna w edukacji specjalnej

Rozporządzenie z 27 czerwca 2025 r. zmienia zasady organizacji publicznych szkół i przedszkoli. Wprowadza m.in. możliwość dokończenia roku w dotychczasowym oddziale przez ucznia/dziecko, które w trakcie roku otrzymało nowe orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego (zmiana rodzaju niepełnosprawności lub pojawienie się sprzężonej). Jednocześnie limituje liczbę takich uczniów w oddziale (maksymalnie 2), a dla niektórych oddziałów specjalnych doprecyzowuje mniejsze limity liczebności (np. do 4 osób). To realnie wpływa na bezpieczeństwo: niższe wskaźniki opieki i lepsze warunki do ewakuacji, nadzoru oraz indywidualnego wsparcia. Przepisy obowiązują od 1.09.2025 r.

„Edukacja zdrowotna” w planie zajęć: więcej systematycznej profilaktyki i pierwszej pomocy

Od tego roku szkolnego w programie wchodzi nowy przedmiot – edukacja zdrowotna (w szkołach podstawowych klasy IV–VIII i dalej w szkołach ponadpodstawowych). To nie tylko promocja zdrowia, ale i bezpiecznych zachowań, podstaw pierwszej pomocy, profilaktyki urazów czy higieny cyfrowej. Zmiany zatwierdzono latem 2025 r., a resort i instytucje publiczne wskazują, że jest to element szerszej reformy podstaw programowych.

Kto może uczyć edukacji zdrowotnej? 8 sierpnia 2025 r. Minister Edukacji doprecyzował kwalifikacje nauczycieli do nowego przedmiotu (opublikowane 19.08.2025 r.). Rozporządzenie określa m.in. ścieżki kwalifikacyjne i dopuszcza współprowadzenie zajęć przez więcej niż jednego nauczyciela – ważne przy modułach pierwszej pomocy czy profilaktyki.

Co to znaczy dla BHP? Stałe, ustrukturyzowane miejsce na treści dot. bezpieczeństwa i zdrowia – zamiast „akcji jednorazowych”. Dyrektorzy powinni uwzględnić ten przedmiot w szkolnym systemie BHP (np. spójność treści z instrukcjami i procedurami pierwszej pomocy).

Szkolnictwo branżowe: obowiązkowe wyposażenie do BLS/AED w wybranych zawodach

Rozporządzenie z 8 lipca 2025 r. aktualizujące podstawy programowe w zawodach szkolnictwa branżowego wymaga, aby szkoły prowadzące kształcenie w określonych kwalifikacjach zapewniły fantomy BLS i treningowy defibrylator AED. W załącznikach wprost wskazano m.in. niezbędne środki i materiały do nauki udzielania pierwszej pomocy, a także zestawy wytycznych (np. Polskiej/Europejskiej Rady Resuscytacji). Przepisy obowiązują od 1.09.2025 r.

Co to znaczy w praktyce? Placówki kształcące w objętych zawodach muszą udokumentować posiadanie i dostęp do sprzętu treningowego (w tym AED treningowego) oraz włączyć regularne ćwiczenia BLS do procesu kształcenia. To wzmacnia kulturę bezpieczeństwa w całej szkole (nie tylko w warsztatach).

Organizacja kształcenia uczniów z Ukrainy – przepisy przejściowe do 30 września 2025 r.

Ze względów organizacyjnych i bezpieczeństwa (ciągłość wsparcia, stabilność opieki) Minister Edukacji przedłużył obowiązywanie dotychczasowych rozwiązań dotyczących organizacji kształcenia, wychowania i opieki dla uczniów–obywateli Ukrainy do 30 września 2025 r. (nowelizacja z 28 sierpnia 2025 r., wchodzi w życie 1.09.2025 r.). Dyrektorzy zachowują dotychczasowy tryb organizacji (np. oddziały przygotowawcze, dodatkowe godziny języka polskiego), co ułatwia planowanie zasobów i bezpieczeństwa opiekuńczego na starcie roku.

Co z przepisami „na upały”? (status na 1.09.2025 r.)

W 2024 r. MEN zapowiadał doprecyzowanie zasad pracy szkół podczas fal upałów (analogicznie do jasnych reguł obowiązujących przy silnych mrozach). Media branżowe i ogólnopolskie wskazywały, że wytyczne/nowe przepisy miały być gotowe wiosną 2025 r., jednak na dzień 1 września 2025 r. brak jest ogłoszonych w Dzienniku Ustaw regulacji, które wprowadzałyby górną granicę temperatury dla zawieszenia zajęć. Dyrektorzy, jak dotąd, opierają decyzje na ogólnych kompetencjach, BHP i bieżącej ocenie ryzyka (np. skracanie lekcji). Śledź komunikaty MEN – temat wraca co sezon.

Uwaga: Wciąż obowiązują niższe, „higieniczne” standardy minimalne i zasady z rozporządzenia BHP – patrz pkt 6 poniżej (mydło, ręczniki/suszarki, papier toaletowy itd.).

Co pozostaje bez zmian? Nowe standardy higieniczne z 2024 r. nadal obowiązują

Przypominamy, że doprecyzowane w 2024 r. wymogi higieniczne (obowiązek zapewnienia w toaletach mydła do rąk, ręczników papierowych lub suszarek oraz papieru toaletowego) to dziś twardy standard – brak tych środków bywał wskazywany w skargach i kontrolach, stąd zmiana miała charakter „uszczelniający”. Zmiany weszły w życie 11 lipca 2024 r. i oczywiście obowiązują również od września 2025 r.

Kontekst nadzoru: PIP stawia w 2025 r. na prewencję i edukację

Państwowa Inspekcja Pracy w 2025 r. akcentuje działania nadzorczo-kontrolne połączone z prewencją i edukacją. Dla szkół oznacza to większy nacisk na zapobieganie ryzykom, upowszechnianie dobrych praktyk BHP i wsparcie w organizacji bezpiecznych warunków pracy nauczycieli oraz pracowników niepedagogicznych.